ÖSKÜRƏYİN YARANMA SƏBƏBLƏRİ?

ÖSKÜRƏYİN YARANMA SƏBƏBLƏRİ?
10 Sent 2019 16:53

ÖSKÜRƏYİN YARANMA SƏBƏBLƏRİ?

Öskürək tənəffüs yolları (burun, burunətrafı ciblər, udlaq, traxeya, bronxlar, plevra) boyunca yerləşən reseptorların qıcıqlanması səbəbilə yaranan tənəffüs yolları əzələlərinin yığılması nəticəsində ağızdan havanın məcburi verilməsidir. Öskürəyin fizioloji rolu tənəffüs traktını yad cismlərdən təmizləmək və burun-hava yollarının keçiriciliyini pozan mexaniki maneələrdən xəbərdar etməkdir.

Öskürəyin əsas növləri. Xarakterinə gorə öskürək qeyri-produktiv (quru) və produktiv (nəm). Quru öskürək adətən KRVİ-nin, kəskin laringit, faringit, bronxit, traxeitin başlanğıc dövründə müşahidə olunur. Quru öskürək əzabverici və üzücüdür, bu zaman bəlğəm ifraz olunmur. Nəm öskürək adətən soyuqdəymə xəstəliklərinin başlanğıcından 2-3 gün sonra yaranır. Nəm öskürək o qədər də əzabverici deyil, xəstəyə rahatlıq verir, bəlğəmin çoxlu ifraz olunması ilə müşahidə olunur.

Öskürəyin əsas səbəbləri. İnsanlar güman edir ki, bronxlarda bəlğəmin olması yalnız xəstəlik əlamətidir. Əslində isə hər gün sağlam insan orqanizmində hər 1 kq çəkiyə 1 ml bronx sekreti əmələ gəlir. Bronx sekreti tənəffüs yollarını toz hissəcikləri, bakteriyalar, duman və başqa qıcıqlandırıcılardan qoruyur və onları sekretlə birlikdə daim orqanizmdən xaric edir. Lakin bəzən, müxtəlif səbəblərdən bu alınmır - məsələn, viruslarla yoluxma zamanı. Bu zaman iltihab inkişaf etməyə başlayır və bronx sekretinin miqdarı artır, kimyəvi tərkibi dəyişir, suyun miqdarı azalır. Nəticədə, selik qatılaşır, orqanizmdən xarıc oluna bilmir və ciddi xəstəliklərin yaranması üçün ideal şərait yaranır. Bu zaman insan atrıq bəlğəmi və onunla birlikdə mikroorqanizmləri xaric etmək üçün öskürür. Bəzən öskürək qatı, yapışqan bəlğəmi xaric edə bilmir, Belə halda orqanizmə kömək lazımdır.

Öskürək xəstənin həkimə müraciət etməsinə səbəb olan ən geniş yayılmış şikayətdir. Ümumiyyətlə qəbul edilib ki, öskürək ağciyər xəstəliklərinin simptomlarına aiddir. Lakin nəzərə almaq lazımdır ki, öskürəyin yaranma səbəbləri müxtəlifdir. Bu səbəblərə yalnız bronx-ağciyər sistemin xəstəlikləri deyil, həmçinin ürəyin, burunətrafı ciblərin, mədə-bağırsaq traktının xəstəlikləri, dərman preparatlarının təsiri və başqa səbəblər aiddir.

Dünyada 1 milyarddan çox insan bağırsaq mikroskopik qurdlar olan nematodlara yoluxub. Bu qurdların törətdiyi xəstəliklər dərin nəfəsalma zamanı güclənən quru öskürək və döş qəfəsində yanma hissi yarada bilər. Parazitlər özlərini göstərmədən orqanları zədələyərək illərlə orqanizmdə yaşaya bilərlər. Buna görədə də öskürək həkimə müraciət üçün səbəbdir.

Öskürək zamanı istifadə olunan dərman vasitələri. Öskürəyin müalicəsində aşağıdakı dərman vasitələrindən istifadə olunur: Öskürək əleyhinə vasitələr - öskürək refleksini tormozlayırlar; Mukolitik vasitələr - bəlğəmi parçalayır və onun xaric olunmasını asanlaşdırır; Mukotənzimləyici vasitələr - bəlğəmin qatılığını normallaşdırır, mukosiliar klirensi bərpa edir; Bəlğəmgətirici vasitələr.

Beləliklə, əgər siz nisbi sağlamsınız və qəflətən sizdə öskürək yaranarsa, bu narahat olmaq və həkimə müraciət etmək üçün ciddi səbəbdir. Çünki öskürək gizli xəstəliklərin olmasından xəbər verə bilər. Həkim tək xəstəliyin səbəbini müəyyənləşdirməyəcək, o, eyni zamanda effektlı müalicəni təyin edəcək. Sağlam olun!

Materialda əks olunmuş məlumatlar müxtəlif qaynaqlardan, o cümlədən elmi-populyar məqalələr, internet materialları, rəsmi hesabatlar və s. əldə olunmuş, ümumiləşdirilmiş, tərcümə edilmiş və sistemləşdirilmişdir.

Realpress.az



16 Sent 2019
Səhiyyə - Sağlamlıq

Beyin qan dövranını yaxşılaşdırmağın 5 YOLU

Əgər bir gün bir anda beyinə kifayət qədər qan getməzsə nə olacağını bilirsinizmi?

16 Sent 2019
Səhiyyə - Sağlamlıq

Adı Quranda keçən, xərçəngi məhv edən CƏNNƏT MEYVƏSİ

Orqanizm üçün ən faydalı meyvələrdən biri də nardır. Narın nəinki özü, dənələri, hətta qabığı da şəfa mənbəyidir.

16 Sent 2019
Səhiyyə - Sağlamlıq

XƏRÇƏNGin sübut olunmuş 5 SƏBƏBİ

Rusiya Səhiyyə Nazirliyinin baş mütəxəssisi tanınmış onkoloq Andrey Kaprin xərçəngin elm tərəfindən  sübut olunmuş səbəbləri haqqında danışıb.